كه هيچ نسبت به مال فرنگى ندارد . با وجود آنها بر ما ايرانيان حرام مطلق [ است ] استعمال متاع فرنگى ] صبح دوشنبه 3 [ شوال ] حركت نموديم به سمت سن سن 91 6 فرسخ است : در يك فرسخى ، آب‌انبار ، در دو فرسخ و نيمى ، علىآباد ، در سه فرسخى ، نصرآباد [ كه ] قلعه و كاروانسرايى دارد . مدّت پنج ساعت و ربع حركت نموديم . تمام راه جلگهء هموار است و اينجا چاپارخانه و قلعه و كاروانسرايى دارد . عصر دوشنبه سوّم [ شوّال ] از سن سن حركت نموده دو ساعت [ آمديم ] و رسيديم به شورآب ، سه فرسخ است ، در يك فرسخى قريهء دهنار واقع است ، ملك ميرزا فخر الدين ، و در يك فرسخ بعد باغ شاه . راه كوهستان است . دكان بقالى « 1 » سن سن سالى پنجاه تومان ماليات به حاكم كاشان مىدهد شوراب كاروانسرايى دارد و آب بدى . طرف صبح سه‌شنبه 4 [ شوال ] حركت نموديم به سمت پاسنگان « 2 » . دو ساعت و نيم رفتيم . گويند چهار فرسخ است . راه ، دشت كوير . پاسنگان 92 كاروانسرايى دارد بىاطاق و چاپارخانه و قهوه‌خانه‌اى و باغچه‌اى دارد مختصر . آنجا وارد شديم . در راه شنيده شد كه نزديك طهران در راه قم چهار نفر را كشته‌اند و سر دو نفر را بريده‌اند . بعد از حركت موكب همايونى ، اطراف طهران فى الجمله اغتشاش به هم رسانيده . كاروانسراى و قهوه‌خانهء پاسنگان سالى نود تومان اجاره است . وجهش به اسم مصرف حضرت سيّد الشّهدا عايد امام جمعهء قم مىشود . [ قم ] عصر سه‌شنبه 4 شوّال حركت كرده ، مدّت يك ساعت و ربع رسيديم به قريهء لنجرود « 3 » ، ملك خرده مالك « 4 » است . هشت طاق به هشت هزار تومان ، 200 خانوار ، آباد است . همه قسم زراعت مىشود : جوزق ، ترياك . يك هزار و يكصد تومان ماليات . و بعد مدّت دو ساعت و سه ربع آمديم تا وارد قم شديم . آجودانباشى به زيارت آمده بود . سپهدار جديد حاكم قم است . نوكرى از جناب نظام السّلطنه ملاقات شد كه تازه آمده بود . حكايت مىنمود كه نظام السّلطنه از شما خيلى بد مىگويد . در قم خيال داشتم كه از راه ساوه بروم براى ديدن بند موافق وعده‌اى كه به جناب سيف السّلطنه نموده بودم ولى چنان مال‌ها بىحال و بىپا شده بودند كه امكان رفتن نبود .

--> ( 1 ) . در نسخهء خطّى : دكّابقّالى . ( 2 ) . در نسخهء خطّى : پاسنكال ( 3 ) . در نسخهء خطّى : لنگرود . در سفرنامهء خوزستان ( سفرنامهء اوّل ، ص 80 ) لنگروت هم ، ذكر شده است . ( 4 ) . در نسخهء خطّى : خره مالك